Hava yolu gümrük işlemlerinde yeni dönem!
22 Eylül 2025Havayolu Gümrük İşlemlerinde Yeni Dönem: HGBS Esenboğa ve Sabiha Gökçen’de Başladı
Havayolu taşımacılığında gümrük işlemlerini hızlandıracak önemli bir adım atıldı. Ticaret Bakanlığı, yurt dışına gidiş ve gelişlerde yürütülen gümrük süreçlerini elektronik ortama taşıyarak hem zaman kaybını azaltmayı hem de işlemleri daha pratik hale getirmeyi hedefliyor. Bu kapsamda geliştirilen Havayolu Gümrük Beyan Sistemi (HGBS), ilk etapta Esenboğa ve Sabiha Gökçen Gümrük Müdürlüklerinde devreye alındı.
Yeni sistemle birlikte, uçuşlarda gümrüğe fiziki olarak sunulan havayolu beyan formu ve ekleri artık elektronik ortamda verilebilecek. Uçuş bilgileri, mürettebat ve yolcu detayları, taşınan eşya bilgileri ile birlikte kargo, yakıt ve ikram belgeleri gibi ek evrakların da dijital olarak sisteme yüklenmesi mümkün hale geldi. Böylece her uçuşta ortalama 15 adet kağıt belgenin hazırlanması ve ibraz edilmesi ihtiyacı ortadan kalkıyor.
HGBS ile işlemler anlık yapılabildiği için hem havayolu firmaları hem de gümrük süreçlerini takip eden taraflar açısından ciddi bir hız kazanımı sağlanıyor. Fiziki evrak hazırlama, teslim etme ve kontrol süreçlerinden kaynaklanan gecikmeler azalırken, operasyonel maliyetlerin düşmesi de bekleniyor.
Pilot uygulamanın yaygınlaştırılmasıyla sistemin ilerleyen dönemde önce Antalya ve İstanbul gibi yoğun havalimanlarında, ardından da Türkiye genelindeki tüm havalimanlarında devreye alınması planlanıyor. Projenin devam aşamalarında ayrıca iniş-kalkış bilgileri için DHMİ ile elektronik veri paylaşımı, geçici depolama giriş-çıkış işlemlerinin otomatikleşmesi ve beyan/gümrük işlem adımlarının mobil uygulama üzerinden sorgulanabilmesi gibi geliştirmelerin de devreye alınacağı ifade ediliyor.
Bu dijital dönüşümle hedeflenen ise çok net: havayolu gümrük süreçlerini sadeleştirmek, dış ticarette hız ve verimlilik sağlamak ve ihracatçının uluslararası rekabet gücünü artırmak.